Ο ρόλος του συνδρόμου του ευερέθιστου εντέρου στη διατροφή σας

9 Ιουνίου 2020
Το σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου αποτελεί την πιο συχνή γαστρεντερική διαταραχή στις μέρες μας. Είναι σημαντικό να προσέχετε τη διατροφή σας για να το κρατάτε υπό έλεγχο.

Σήμερα θα σας εξηγήσουμε το ρόλο του συνδρόμου του ευερέθιστου εντέρου στη διατροφή σας. Επίσης, θα σας δώσουμε ορισμένες συμβουλές για τη βελτίωσή της.

Αν υποφέρετε από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου τότε ίσως δεν αισθάνεστε ασφαλείς για να συνεχίσετε τη συνηθισμένη ρουτίνα σας. Όμως, αν ελέγχετε τη διατροφή σας θα μπορέσετε να αποτρέψετε τα ξεσπάσματα, τη δυσφορία, και τον πόνο.

Τι είναι το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου;

Πρόκειται για μια χρόνια λειτουργική διαταραχή της γαστρεντερικής οδούΤα κύρια συμπτώματα είναι ο κοιλιακός πόνος ή δυσφορία, το πρήξιμο της κοιλιάς, και η αλλαγή στις συνήθειες του εντέρου (δυσκοιλιότητα ή διάρροια).

Αυτό το σύνδρομο αποτελεί τη συχνότερη γαστρεντερική διαταραχή και τη δεύτερη αιτία για την απουσία από τη δουλειά. Τα στατιστικά την ταξινομούν αμέσως μετά το κρυολόγημα. Περίπου το 10-20% του πληθυσμού βιώνει τα συμπτώματα του συνδρόμου κάποια στιγμή στη ζωή τους. Ωστόσο, μόνο το 15% των ατόμων που επηρεάζονται πηγαίνει στο/η γιατρό.

Ο ρόλος του συνδρόμου του ευερέθιστου εντέρου στη διατροφή σας – Έλεγχος των συμπτωμάτων

Γυναίκα κρατά μπουκάλι με πράσινο ρόφημα
Μπορείτε να ελέγξετε το σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου αποτελεσματικά αν κάνετε κάποιες αλλαγές στη διατροφή σας.

Η δίαιτα για τα άτομα που υποφέρουν από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου θα πρέπει να σχεδιάζεται κατά περίπτωση. Όμως, υπάρχουν ορισμένες γενικές οδηγίες:

  • Μέτρια κατανάλωση αδιάλυτων ινών ώστε να μην προκαλούνται ανισορροπίες στην εντερική διαμετακόμιση. Συνηθισμένες πηγές αδιάλυτων ινών είναι τα φασόλια, το σιτάρι ολικής άλεσης και τα δημητριακά, τα πράσινα φασόλια, οι πατάτες, το κουνουπίδι, και οι ξηροί καρποί.
  • Αυξήστε την κατανάλωση διαλυτών ινών. Να καταναλώνετε πολλά λαχανικά για να βοηθήσετε την υγεία του πεπτικού σας. Επίσης, η βρώμη και τα όσπρια όπως ο αρακάς, τα φασόλια, οι φακές, το κριθάρι, τα φρούτα και τα λαχανικά όπως πορτοκάλια, μήλα, και καρότα, όλα τους αποτελούν εξαιρετικές πηγές διαλυτών ινών.
  • Μειώστε την κατανάλωση λιπαρών τροφών.
  • Μειώστε την κατανάλωση φρουκτόζης και επιλέξτε φρούτα με λιγότερη ζάχαρη και περισσότερη πηκτίνη όπως ολόκληρα μήλα. Επίσης, μειώστε την κατανάλωση χυμών.
  • Σταματήστε την κατανάλωση τεχνητών γλυκαντικών, πικάντικων φαγητών, ανθρακούχων ροφημάτων, καφέ, και τσαγιού.
  • Προσπαθήστε να πίνετε δύο λίτρα (8 ποτήρια) νερό την ημέρα. Η σωστή ενυδάτωση είναι σημαντική σε περίπτωση επεισοδίων διάρροιας. Επίσης, να πίνετε τσάι από φλαμούρι, γνωστό και ως τσάι μοσχολέμονου, και εγχύματα βερβένας (Verbena bonariensis). Τα παραπάνω δεν έχουν καθαρτική δράση. Επιπλέον, η επαρκής τροφοδοσία του σώματος με υγρά θα σας βοηθήσει με τη δυσκοιλιότητα.

Διαβάστε επίσης: 3 θεραπευτικά smoothies για το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου

Σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου και δίαιτα FODMAP

Η δίαιτα FODMAP αναπτύχθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου Μονάς στην Αυστραλία. FODMAP είναι το ακρωνύμιο που προέρχεται από τη φράση “Ζυμωτικοί Ολίγο-, Δι- Μόνο-σακχαρίτες, και Πολυόλες”. Όλα αυτά αποτελούν υδατάνθρακες βραχείας αλύσου.

Έτσι, η δίαιτα FODMAP περιλαμβάνει μικρές ποσότητες φρουκτόζης, λακτόζης, φρουκτάνων, γαλακτάνων, και πολυόλων. Αυτά βρίσκονται στις ακόλουθες τροφές:

  • Φρούτα όπως μήλα και αχλάδια.
  • Λαχανικά όπως κρεμμύδια, σπαράγγια, και σκόρδο.
  • Όσπρια όπως αρακάς, σόγια, και φακές.
  • Δημητριακά όπως σιτάρι και τα παράγωγά του, κριθάρι, και σίκαλη.
  • Ξηρούς καρπούς.
  • Γαλακτοκομικά προϊόντα. Μέσα σε αυτά γάλα, τυρί, παγωτό, και γιαούρτι. Μπορείτε να αξιολογήσετε την ανεκτικότητά σας σε αυτά.
  • Τεχνητά γλυκαντικά, συνήθως επεξεργασμένα προϊόντα που περιέχουν σορβιτόλη (Ε420), μαννιτόλη (Ε421), ισομάλτ (Ε953), μαλτιτόλη (Ε965) και ξυλιτόλη (Ε967), κ.λπ..

Η σχέση μεταξύ του συνδρόμου και της δίαιτας FODMAP

Διάγραμμα FODMAP
Το ακρωνύμιο FODMAP αναφέρεται στις τροφές που θα πρέπει να αποφύγετε ή να μειώσετε αν υποφέρετε από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου.

Οι ολιγοσακχαρίτες, οι δισακχαρίτες, οι μονοσακχαρίτες που μπορούν να υποστούν ζύμωση, και οι πολυόλες δε μπορούν να απορροφηθούν πλήρως από το μικρό έντερο σε ορισμένους ανθρώπους. Έτσι, αυτά τα μόρια πηγαίνουν στο μεγάλο έντερο, όπου τρέφουν τις αποικίες των βακτηρίων.

Στη συνέχεια, τα βακτήρια ζυμώνουν όλα τα παραπάνω και αυτό μπορεί να οδηγήσει σε συμπτώματα όπως πόνο ή κράμπες, δυσκοιλιότητα, διάρροια, εναλλαγές μεταξύ δυσκοιλιότητας και διάρροιας, αλλαγές στην εντερική διαμετακόμιση, αέρια και πρήξιμο, δυσανεξία σε τροφές, κόπωση και δυσκολία στον ύπνο, άγχος, και κατάθλιψη.

Γι’ αυτό μια διατροφή χαμηλή σε FODMAP μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των συμπτωμάτων του συνδρόμου του ευερέθιστου εντέρου, αλλά και άλλων φλεγμονωδών διαταραχών του εντέρου όπως σπαστική κολίτιδα ή νόσο του Crohn.

Ίσως σας ενδιαφέρει: Ανακούφιση από τα συμπτώματα από το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου

Ο ρόλος του συνδρόμου του ευερέθιστου εντέρου στη διατροφή – Τι λένε οι μελέτες;

Μετά από την πρώτη μελέτη το 2005, ακολούθησαν και άλλες μελέτες για την αξιολόγηση της πιθανής επίδρασης της δίαιτας FODMAP στο σύνδρομο του ευερέθιστου εντέρου.

Ορισμένες από αυτές επιβεβαίωσαν τη θετική επίδραση αυτής της δίαιτας σε ανθρώπους οι οποίοι πάσχουν από αυτή τη διαταραχή και απέδειξαν ότι η δίαιτα FODMAP μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως θεραπεία. Ωστόσο, υπάρχουν και άλλες μελέτες και επαγγελματίες υγείας που διαφωνούν με τη χρήση της δίαιτας ως εργαλείο για την αντιμετώπιση της διαταραχής.

Ο σκεπτικισμός γύρω από τη δίαιτα αυτή οφείλεται στο γεγονός πως υπάρχουν λίγες αποδείξεις που να την υποστηρίζουν. Επιπροσθέτως, οι μελέτες είναι περιορισμένες μέχρι στιγμής.

Πέραν αυτών, μπορείτε να μιλήσετε με τον/η γιατρό σας ή τον/η διατροφολόγο σας ώστε να σχεδιάσετε μαζί μια διατροφή βάσει των αναγκών σας.

  • Decher N, Krenitsky J. Tratamiento Nutricional médico en los trastornos intestinales, capítulo 29. En Mahan LK, Escott-Stump S, Raymond JL.
  •  KRAUSE Dietoterapia. Edición en español de la decimotercera edición de la obra Krause`s Food and the Nutrition Care Procces. Ed. Elsevier. Barcelona, España 2013.
  •  El-Salhy M, Gundersen D. Diet in irritable bowel síndrome. Nutrition Journal 2015; 14:36.
  •  Gibson PR, Shepherd SJ. Evidence-based dietary management of funtional gastrointestinal symptoms: the FODMAP approach. J Gastroenterol Hepatol 2010; 25: 252.
  • Magge, S., & Lembo, A. (2012). Low-FODMAP Diet for Treatment of Irritable Bowel Syndrome. Gastroenterology & hepatology8(11), 739-45.