Οι διαφορές ανάμεσα στο φυλλικό και φολικό οξύ

30 Απρίλιος, 2020
Το φυλλικό και το φολικό οξύ διαφέρουν ως προς την προέλευσή τους. Ενώ το φολικό οξύ είναι φυσικό και βρίσκεται στα τρόφιμα, το φυλλικό οξύ είναι τεχνητό και χρησιμοποιείται ως συμπλήρωμα.

Υπάρχουν διαφορές ανάμεσα σε φυλλικό και φολικό οξύ, ακόμη και αν φαίνονται ίδια και έχουν παρόμοιο όνομα. Η κύρια διαφορά τους έγκειται στο γεγονός πως το φολικό οξύ είναι η φυσική μορφή της βιταμίνης Β9, ενώ το φυλλικό οξύ είναι η τεχνητή εκδοχή του.

Μπορείτε να βρείτε φολικό οξύ σε όλα σχεδόν τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά. Όμως, το φυλλικό οξύ χρησιμοποιείται σε συμπληρώματα διατροφής, και για τον εμπλουτισμό ορισμένων τροφών χάρη στα τεχνητά χαρακτηριστικά του.

Τι είναι η βιταμίνη Β9;

Το φυλλικό και φολικό οξύ μπορεί να αποκαλούνται και βιταμίνη Β9. Πρόκειται για υδατοδιαλυτή βιταμίνη. Με άλλα λόγια, διαλύεται στο νερό. Το όνομα “φυλλικό οξύ” προέρχεται από τη Λατινική λέξη folium, που σημαίνει φύλλο. Οι κύριες πηγές του φολικού οξέος ή βιταμίνης Β9 είναι:

  • Πράσινα φυλλώδη λαχανικά: Όπως σπανάκι, γογγύλι, λάχανο, και μαρούλι.
  • Ορισμένα φρούτα όπως τα εσπεριδοειδή, το πεπόνι, ή οι μπανάνες.
  • Όσπρια.
  • Κρέας: Κυρίως συκώτι και νεφρά.
  • Δημητριακά.
  • Γάλα και αβγά.
  • Ορισμένοι ξηροί καρποί.

Η βιταμίνη Β9 είναι απαραίτητη τους πρώτους μήνες της εγκυμοσύνης και χρησιμοποιείται ως συμπλήρωμα. Ο λόγος είναι πως βοηθά στην αποτροπή και τη μείωση πιθανών κινδύνων εκ γενετής προβλημάτων. Η Ισπανική Ένωση Μαιευτικής και Γυναικολογίας (SEGO) διοργανώνει καμπάνιες για την ενημέρωση της σπουδαιότητας του φολικού οξέος ή βιταμίνης Β9 πριν, κατά τη διάρκεια, και μετά την εγκυμοσύνη.

Η βιταμίνη Β9 είναι απαραίτητη για τον σχηματισμό νουκλεϊκών οξέων (DNA και RNA), τα οποία μεταφέρουν τη γενετική πληροφορία. Μαζί με τη βιταμίνη Β12παίζουν σημαντικό ρόλο στη δημιουργία ερυθρών αιμοσφαιρίων και εμπλέκονται στην ανάπτυξη του νευρικού συστήματος.

Πηγές βιταμίνης Β9

Διαβάστε επίσης: Έλλειψη βιταμινών: σημάδια και αντιμετώπιση

Διαφορές ανάμεσα σε φυλλικό και φολικό οξύ

Το σώμα σας είναι έτοιμο ν’ απορροφήσει το φολικό οξύ. Αυτό το κάνει φυσικά μέσα από τη βλεννογόνο του μικρού εντέρου. Το πεπτικό σύστημα είναι σε θέση να μετατρέψει όλες τις μορφές φολικού οξέος σε λεβομεφολικό οξύ, το οποίο είναι το μόριο που περνά στο αίμα.

Από την άλλη, το φυλλικό οξύ είναι ένα συνθετικό μόριο και, σε αντίθεση με το φολικό οξύ, δεν μετατρέπεται μέσα στο πεπτικό σύστημα. Πρέπει να μεταβολιστεί στο συκώτι, οδηγώντας σε πολλαπλές ενζυματικές και μεταβολικές αντιδράσεις.

Αυτή η διαδικασία μπορεί να οδηγήσει σε μεγάλες ποσότητες μη απορροφημένου φυλλικού οξέος, γεγονός που ενέχει κινδύνους. Τα αυξημένα επίπεδα φυλλικού οξέος στο αίμα σχετίζεται με διάφορα προβλήματα υγείας.

Ενώ το σώμα μεταβολίζει άμεσα το φολικό οξύ, λίγα λεπτά μετά την πέψη, το φυλλικό οξύ χρειάζεται ώρες, ακόμη και μέρες για να μεταβολιστεί. Τα υψηλά επίπεδα φυλλικού οξέος για μικρό χρονικό διάστημα δεν προκαλούν προβλήματα. Όμως, για μεγάλα χρονικά διαστήματα μπορεί να γίνει βλαβερό.

Σε περίπτωση που έχετε υψηλά επίπεδα φυλλικού οξέος στο αίμα ίσως υπάρξουν οι ακόλουθες δύο συνέπειες:

  1. Μπορεί να μεταμφιεστεί σε ανεπάρκεια βιταμίνης Β12. Τα υψηλά επίπεδα φυλλικού οξέος μπορεί να δώσουν θετικά αποτελέσματα σε τεστ για βιταμίνη Β12.
  2. Αυξημένος κίνδυνος καρκίνου. Διάφορες μελέτες σε ολόκληρο τον κόσμο έχουν περιγράψει μια στατιστική συσχέτιση ανάμεσα στις υψηλές ποσότητες φυλλικού οξέος στο αίμα και του αυξημένου κινδύνου εμφάνισης καρκίνου στο παχύ έντερο.
Πηγές φολικού οξέος

Γιατί χρειάζεστε βιταμίνη Β9;

Για να παραμείνετε υγιείς, το σώμα χρειάζεται διαφορετικές ποσότητες φολικού οξέος, ανάλογα με το αν είστε έγκυες, την ηλικία σας, το βάρος και το φύλο σας. Σας συμβουλεύουμε να μιλήσετε με τον/η γιατρό σας ώστε να εκτιμήσει την κατάστασή σας και να κάνει τις απαραίτητες συστάσεις.

Το φυλλικό οξύ και το φολικό οξύ είναι απαραίτητα για τη σωστή εκτέλεση των ακόλουθων λειτουργιών:

  • Τη διάσπαση πρωτεϊνών και την απορρόφηση θρεπτικών ουσιών.
  • Τη δημιουργία λευκών και ερυθρών αιμοσφαιρίων.
  • Τη βοήθεια στον σχηματισμό DNA για τη μεταφορά της γενετικής πληροφορίας.
  • Την αποφυγή του κινδύνου εκ γενετής προβλημάτων στις έγκυες γυναίκες.
  • Τη συμβολή στη σωστή λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος.

Διαβάστε επίσης: Μάθετε για την προεκλαμψία, μια επιπλοκή της εγκυμοσύνης

Φυλλικό και φολικό οξύ – Συμπέρασμα

Παρότι όλες οι πηγές είναι καλές για να διατηρήσετε σε καλά επίπεδα τη βιταμίνη Β9, ο καλύτερος τρόπος για να λάβετε αυτή τη βιταμίνη είναι να τρώτε πράσινα φυλλώδη λαχανικά.

Σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, ορισμένοι άνθρωποι ίσως χρειαστούν συμπληρώματα φυλλικού οξέος. Οι επαγγελματίες υγείας γνωρίζουν πότε να τα προτείνουν, ειδικά αν είστε έγκυες.

  • Iskandar BJ., Nelson A., Resnick D., Skene JH., et al., Folic acid supplementation enhances repair of the adult central nervous system. Ann Neurol, 2004. 56 (2): 221-7.
  • Koren G., Moser SS., Does high dose gestational folic acid increase the risk for autism? The birth order hypothesis. Med Hypotheses, 2019.
  • Franco A., Solis Herruzo JA., Colorectal cancer: influence of diet and lifestlye. Revista Española de Enfermedades Digestivas, 2015.