Έλενορ Ρούσβελτ: «Κανείς δεν μπορεί να σε κάνει να νιώσεις κατώτερος χωρίς τη συγκατάθεσή σου»

Πολλοί άνθρωποι επιτρέπουν στις απόψεις των άλλων να καθορίζουν το πώς αισθάνονται για τον εαυτό τους, και για αυτούς η Έλενορ Ρούσβελτ έχει μια ισχυρή φράση: «Κανείς δεν μπορεί να σε κάνει να νιώσεις κατώτερος χωρίς τη συγκατάθεσή σου».

Δεν είναι ότι δεν έχει σημασία αυτό που λένε ή σκέφτονται οι άλλοι, αλλά ότι μερικές φορές έχει υπερβολική σημασία, περισσότερο από ό,τι θα έπρεπε, και αυτή η υπερβολική βαρύτητα έχει πραγματικές συνέπειες στην αυτοεκτίμηση.

Το να ακολουθήσεις τη σκέψη της Ρούσβελτ δεν σημαίνει να αγνοείς όλες τις κριτικές· απλώς προτείνει να μην αφήνεις κανέναν να καθορίζει την αξία σου, αν εσύ δεν του δώσεις αυτή την άδεια. Και αυτή η συγκατάθεση για την οποία μιλάει δεν είναι κάτι που μπορείς να δώσεις συνειδητά, αλλά συμβαίνει όταν αποδέχεσαι ως αλήθεια το βλέμμα που σου ρίχνει ο άλλος.

Γιατί είναι σημαντικό να διαχωρίζεις τη γνώμη από την ταυτότητά σου

Όταν κάποιος επικρίνει κάτι που έκανες, αναφέρεται σε αυτή τη συγκεκριμένη πράξη, δεν μιλάει για το ποιος είσαι. Αν και η διαφορά μπορεί να φαίνεται προφανής, στην πράξη είναι εύκολο να αφήσεις μια γνώμη να μετατραπεί σε μια ετικέτα για το πρόσωπό σου, η οποία στη συνέχεια εσωτερικεύεται.

Πριν σκεφτείς ότι πρόκειται για μια κρίση για το ποιος είσαι, είναι καλό να απαντήσεις σε αυτό το ερώτημα: «Αυτό περιγράφει ποιος είμαι ή απλώς αντανακλά την άποψη ενός άλλου ατόμου για κάτι που έκανα;» Αυτό το βήμα διαχωρίζει την κριτική από την ταυτότητα, και είναι αυτό που αποτρέπει κάθε αρνητικό σχόλιο από το να διαβρώσει την αντίληψη που έχεις για τον εαυτό σου.

Φυσικά, μια κριτική μπορεί να είναι χρήσιμη αν επισημαίνει κάτι που πρέπει να βελτιωθεί. Ωστόσο, υπάρχει μεγάλη διαφορά μεταξύ του να τη δέχεσαι ως πληροφορία και του να τη μετατρέπεις σε μόνιμο χαρακτηρισμό του εαυτού σου. Το να εξετάζεις πόση βαρύτητα δίνεις στις απόψεις των άλλων και αν αυτή η βαρύτητα είναι ανάλογη με την πραγματική αξιοπιστία αυτού που τη διατυπώνει, σε βοηθά να φιλτράρεις καλύτερα.

Δεν έχουν όλοι κριτήριο για τα πάντα. Επιπλέον, η οπτική γωνία από την οποία κρίνονται τα πράγματα είναι πάντα μεροληπτική. Αυτό δεν ακυρώνει την εποικοδομητική κριτική, αλλά δείχνει ότι καμία εξωτερική φωνή δεν έχει από μόνη της την εξουσία να καθορίσει την αξία ενός ατόμου.

Αναγνώρισε τη δική σου κρίση

Η αυτοεκτίμηση αυξάνεται όταν μαθαίνεις να εμπιστεύεσαι τη δική σου αντίληψη και τις δικές σου αποφάσεις. Όταν αυτή η εμπιστοσύνη είναι αδύναμη, οποιαδήποτε εξωτερική γνώμη γεμίζει αυτό το κενό πολύ εύκολα. Αυτό δεν σημαίνει να σταματήσεις να ακούς τους άλλους, αλλά να μην εξαρτάσαι από την έγκριση των άλλων για να ξέρεις αν κάτι ήταν σωστό.

Γι’ αυτό, είναι απαραίτητο να μάθεις να αναγνωρίζεις τις αποφάσεις σου ως έγκυρες, ακόμα και όταν αποδεικνύονται λανθασμένες, καθώς αυτό αποτελεί μέρος της διαμόρφωσης της εσωτερικής σου κρίσης. Έτσι θα καταφέρεις οι απόψεις των άλλων να διατηρούν μια πραγματική αναλογία.

Πρόσεξε τον εσωτερικό διάλογο

Αν κάποιος μιλάει στον εαυτό του με σκληρότητα σε τακτική βάση, οποιαδήποτε εξωτερική κριτική βρίσκει γόνιμο έδαφος. Ο εσωτερικός διάλογος λειτουργεί ως ενισχυτής της κρίσης των άλλων. Αν υπάρχει ήδη μια εσωτερική φωνή που αμφισβητεί την αυτοεκτίμηση, ένα σχόλιο από έξω μπορεί να ακουστεί ως επιβεβαίωση αυτού που ήδη σκεφτόταν κανείς.

Δώσε μεγάλη προσοχή στον τρόπο με τον οποίο μιλάς στον εαυτό σου: προσπάθησε να το κάνεις με την ίδια κατανόηση που θα έδειχνες σε έναν καλό φίλο στην ίδια κατάσταση. Αυτή η στάση θα σε βοηθήσει να μειώσεις την πιθανή ευπάθειά σου απέναντι στην κριτική των άλλων.

Θέσε τα όριά σου και επικεντρώσου στα πράγματα που λειτουργούν

Δεν αξίζει κάθε σχόλιο να αντιμετωπίζεται με την ίδια ένταση ή σημασία. Αν κάνεις μια παύση πριν αντιδράσεις σε μια κριτική, ειδικά αν είναι φορτισμένη με συναίσθημα ή κακή πρόθεση, θα έχεις το περιθώριο να αποφασίσεις συνειδητά πόσο βάρος της αξίζει. Αυτή η κίνηση είναι ακριβώς η συναίνεση για την οποία μιλάει ο Ρούσβελτ.

Επίσης, σημείωσε δύο ή τρία πράγματα που σου πήγαν καλά κατά τη διάρκεια της ημέρας, όσο μικρά κι αν είναι. Αυτό εκπαιδεύει την προσοχή σου ώστε να κατευθύνεται προς ό,τι λειτουργεί, αντί να επικεντρώνεσαι πάντα σε ό,τι αμφισβητούν οι άλλοι.

Η αυτοεκτίμηση δεν χτίζεται αγνοώντας τον έξω κόσμο, αλλά αποφασίζοντας πιο συνειδητά ποιες φωνές αξίζουν πραγματικό χώρο μέσα μας. Αυτό εννοούσε ο Ρούσβελτ με τη φράση του. Η ευθύνη και η δύναμη βρίσκονται μέσα μας.